no images were found
स्मार्ट मीटर जनजागृतीला गती : कोल्हापू जिल्ह्यातील महाविद्यालयांचा पुढाकारऊर्जा बचतीसाठी शरद इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजीमध्ये यशस्वी प्रात्यक्षिकांचे आयोजन
कोल्हापूर — स्मार्ट मीटरविषयी अधिक जनजागृती आणि वापर वाढावा या उद्देशाने कोल्हापूर सर्कलमधील महाविद्यालयांमध्ये जनजागृती आणि प्रात्यक्षिक कार्यक्रमांची मालिका सुरू करण्यात आली आहे. या उपक्रमाची सुरुवात यड्राव येथील शरद इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी, पॉलिटेक्निक येथे झाली. या उपक्रमात सुमारे 200 विद्यार्थ्यांनी तंत्रज्ञान सोप्या पद्धतीने समजून घेण्यासाठी तसेच त्याचे अनेक फायदे जाणून घेण्यासाठी प्रत्यक्ष सत्रात सहभाग घेतला.
या जनजागृती उपक्रमाला इलेक्ट्रिकल विभागप्रमुख श्री. चेतन रावल यांचे मार्गदर्शन लाभले. या सत्रात विद्यार्थ्यांना स्मार्ट मीटरचे लाईव्ह प्रात्यक्षिक दाखविण्यात आले, ज्यातून हे उपकरण प्रत्यक्ष कसे कार्य करते हे पाहण्याची संधी मिळाली. तसेच मोबाईल अॅपवर दिसणारा लाईव्ह डेटा दाखवत स्मार्ट मीटरची पारदर्शकता, अचूकता आणि आधुनिक वैशिष्ट्ये विद्यार्थ्यांसमोर मांडण्यात आली.
विद्यार्थ्यांनी या कार्यक्रमाला उत्स्फूर्त प्रतिसाद दिला आणि अनेकांनी आपल्या घरात स्मार्ट मीटर बसविण्याची इच्छा व्यक्त केली. एका विद्यार्थ्याने सांगितले, “स्मार्ट मीटरची वैशिष्ट्ये आणि लाईव्ह डेटा पाहून खूपच छान वाटले. आपल्या वीज वापरावर किती नियंत्रण आणि माहिती मिळू शकते, याची खरी जाणीव झाली.” तसेच अनेक विद्यार्थी भविष्यातील रोजगाराच्या संधींबाबत अधिक माहिती जाणून घेण्यासाठी आयोजकांशी चर्चा करताना दिसले.
स्मार्ट मीटरचा मोठ्या प्रमाणावर वापर सुरू झाल्यामुळे विविध क्षेत्रांमध्ये रोजगाराच्या अनेक नवीन संधी उपलब्ध होणार आहेत. वीज वितरण कंपन्या आपली यंत्रणा आधुनिक करत असल्याने स्मार्ट मीटर बसविणे, त्यांची देखभाल करणे आणि तांत्रिक मदत देण्यासाठी कुशल व्यावसायिकांची मागणी वाढत आहे. ऊर्जा क्षेत्राव्यतिरिक्त आयटी तज्ञांची आवश्यकता आहे, कारण या मीटरमधून निर्माण होणारा मोठ्या प्रमाणातील लाईव्ह डेटा हाताळण्यासाठी आणि त्यासाठी लागणारे सॉफ्टवेअर विकसित व व्यवस्थापित करण्याचे काम त्यांना करावे लागते. डेटा विश्लेषक आणि सायबर सुरक्षा तज्ञांचीही मोठी मागणी आहे, कारण ते वीज वापराचे पॅटर्न समजावून सांगतात आणि महत्त्वाची माहिती सुरक्षित ठेवतात. याशिवाय, स्मार्ट ऊर्जा उपायांना प्रोत्साहन मिळत असल्यामुळे ग्राहक शिक्षण, जनजागृती आणि ग्रीन टेक्नॉलॉजी सल्लागार अशा क्षेत्रातही नवीन संधी निर्माण होत आहेत. यामुळे तज्ज्ञांना ग्राहक आणि उद्योगांना ऊर्जा कार्यक्षम आणि शाश्वत पद्धती अवलंबण्यासाठी मार्गदर्शन करता येते. या नवकल्पनांच्या प्रणालीमुळे केवळ थेट नोकऱ्याच निर्माण होत नाहीत, तर संशोधनाला देखील चालना मिळते. त्यामुळे व्यापक आर्थिक विकास आणि स्थैर्य साधले जाते.
स्मार्ट मीटर हे ऊर्जा व्यवस्थापनातील एक मोठे पाऊल मानले जाते. पारंपरिक मीटरच्या तुलनेत स्मार्ट मीटर लाईव्ह डेटा उपलब्ध करून देतात. त्यामुळे ग्राहकांना त्यांच्या वीज वापराचे आणि खर्चाचे अचूक नियोजन करता येते व त्यावर नियंत्रण ठेवता येते. या पारदर्शकतेमुळे घरगुती आणि व्यावसायिक ग्राहकांना वीजबिल नियंत्रणात ठेवणे सोपे जाते आणि ऊर्जा बचतीच्या सवयी लागतात. यामुळे हरित भविष्याकडे वाटचाल होते. वीज वितरण कंपन्यांनाही याचा फायदा होतो. कारण बिलिंग प्रक्रिया अधिक सोपी व जलद होते, मॅन्युअल कामकाज कमी होते आणि बिघाड किंवा वीज खंडित होण्याची कारणे पटकन शोधणे शक्य होते.
शरद इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजीमध्ये झालेल्या या कार्यक्रमाच्या यशामुळे आयोजकांनी हा उपक्रम कोल्हापूर सर्कलमधील इतर महाविद्यालये आणि शाळांमध्येही राबवण्याचा निर्णय घेतला आहे. कार्यक्रमाचे मार्गदर्शक म्हणाले, “सकारात्मक प्रतिसादातून हे दिसून येते की तरुणांना जर त्याचे फायदे स्पष्टपणे समजावून सांगितले, तर नवे तंत्रज्ञान सहज स्वीकारता येते. पुढील प्रात्यक्षिकांचे नियोजन आधीच सुरू झाले असून, या माध्यमातून स्मार्ट मीटरबद्दल विश्वास निर्माण होईल आणि त्याचा मोठ्या प्रमाणावर स्वीकार होईल अशी अपेक्षा आहे.
कोल्हापूर स्मार्ट ऊर्जा यंत्रणेकडे वाटचाल करत असताना अशा जनजागृती उपक्रमांची मोठी भूमिका राहणार आहे. यामुळे स्मार्ट मीटरविषयी जनजागृती आणि वापर वाढेलच, शिवाय पुढील पिढीला ऊर्जा वापरासंबंधी योग्य निर्णय घेण्यासाठी सक्षम केले
